fbpx

Praćenje djece koja su rođena mala za gestaciono doba

Praćenje djece koja su rođena mala za gestaciono doba

Djeca koja su rođena mala za gestaciono doba (MZGD) spadaju u grupu djece čiji  rast i razvoj moraju biti praćeni sa posebnom pažnjom. Dijagnoza se postavlja na osnovu tjelesne mase i dužine na rođenju, trajanja gestacije i  referentnih vrijednosti masa i dužina na rođenju za pol i gestaciono doba specifičnih za određenu populaciju.

Većina djece koja su rođena mala za gestaciono doba MZGD nadoknade zaostatak u rastu  tokom prve dvije godine života, samo manji dio njih (oko 10%) ostaju trajno niskog rasta, odnosno postaju niske odrasle osobe.

Nizak rast djece koja su rođena mala za gestaciono doba MZGD uvršten je kao  indikacija za terapiju hormonom rasta (HR) od strane Evropske agencije za procjenu medicinskih proizvoda 2003. godine.

U našoj zemlji, djeca rođena MZGD koja nijesu nadoknadila zaostatak u rastu do kraja četvrte  godine su kandidati za terapiju. Prvoj  pacijentkinji kojoj smo uključili  hormon rasta početkom 2006. godine po toj indikaciji,  težina na rođenju bila  je 656 grama, dužina na rođenju 33 cm (rođena u 25 nedjelja gestacije). U uzrastu od 4 godine zaostajala je  sa visinom 18  cantimetara  u odnosu na ciljnu visinu. Sada ima 17 godina, učenica je III razreda srednje škole i visoka je 167 cm.

Terapija hormonom rasta dovodi do  ubrzanja linearnog rasta i normalizacije  tjelesne visine. Uspješnost terapije je dokazana: čak 98% ovako liječene djece dostiže svoj genetski potencijal. Osim uticaja na linearni rast, terapija ima brojna druga korisna metabolička, kardiovaskularna i psihosocijalna djelovanja .

Sve više je podataka koji ukazuju da pubertet i menarha  počinju u prosjeku 5-10 mjeseci ranije kod djevojaka koje su rođene kao MZGD što dodatno može kompromitovati  konačnu visinu.

Pored toga, ta djeca imaju veći rizik za razvoj drugih poremećaja  koji nastaju kao posljedica fetalne malnutricije i reprogramiranja metaboličkih procesa. Oni imaju sklonost za razvoj gojaznosti, insulinske rezistencije, metaboličkog sindroma, dijabetesa i kardiovaskularnih bolesti.

Zbog  svega navedenog, potrebne su periodične kontrole  tjelesne težine i visine, razvoja puberteta, krvnog pritiska, šećera i krvi, insulina, lipida u krvi kao i ultrazvučno mjerenje debljine intime-medije u zadnjem zidu arterije karotis komunis  kod djece, adolescenata  i odraslih koji su rođenim kao mali za gestaciono doba.

Prof dr Mira Samardžić

Kako Vam možemo pomoći?